Veteriner kliniği performans takibi denince akla karmaşık tablolar gelir; oysa küçük bir kliniğin ihtiyacı birkaç temel rakamı düzenli izlemektir. Bu rehberde hangi göstergeye neden bakmanız gerektiğini, bu rakamların hangi durumda yanıltabileceğini ve ayda bir yapılacak kısa bir değerlendirmenin nasıl kurulacağını anlatıyoruz.
Bu rehber, veteriner klinikleri için geliştirilen veteriner yazılımı Vetiva'nın ekibi tarafından hazırlandı.
Neden yalnız kasaya bakmak yetmez?
Gün sonunda kasadaki para, o günün ne kadar iyi geçtiğini kabaca gösterir. Ama kliniğin gidişatını göstermez: ödenmemiş muayeneler kasada görünmez, büyük bir malzeme alımı ayın kârını siler, aşı sezonu bir ayı olduğundan parlak gösterir. Ayın tablosunu kabaca görmek için gelir ve giderlerinizi klinik kâr hesaplama aracına girebilirsiniz.
Bu yüzden birkaç göstergeyi birlikte ve her ay aynı yöntemle okumak gerekir. Tek bir rakamın iyi ya da kötü olması tek başına bir şey söylemez; asıl bilgi aydan aya değişimde ve rakamların birbiriyle ilişkisindedir.
Ciro
Dönem içinde gerçekten tahsil edilen para; yazılan ama alınmayan tutar değil.
Hasta akışı
Muayene sayısı ve yeni kaydedilen hayvan sayısı birlikte okunur.
Alacak
Yapılmış ama henüz ödenmemiş işlerin toplamı.
Hekim başına gelir
Her hekimin vizit sayısı, getirdiği gelir ve tahsilat oranı.
Takip edilmesi gereken 6 temel gösterge
- Ciro (tahsil edilen gelir): dönem içinde gerçekten kasaya giren para. Yazılan ama tahsil edilmeyen tutar ciroya katılmamalı.
- Muayene (vizit) sayısı: kliniğin ne kadar iş yaptığını gösterir. Ciro sabitken muayene sayısı düşüyorsa fiyat artışı hasta kaybını gizliyor olabilir; fiyatları gözden geçirirken hizmet fiyat listesi nasıl hazırlanır yazısı yol gösterir.
- Yeni hasta: dönem içinde ilk kez kaydedilen hayvan sayısı. Kliniğin büyüyüp büyümediğinin en erken işaretidir.
- Alacak: yapılmış ama ödenmemiş işlerin toplamı. Alacak büyüyorsa kâğıt üzerindeki kazanç kasaya girmiyor demektir.
- Gider ve net kâr: aynı dönemde tahsil edilen paradan ödenen giderler düşülür (klinik giderlerinin nasıl kaydedileceği ayrı bir konu). Kredi ya da ortak sermayesi gelir sayılmaz.
- Hekim başına gelir: ekipli kliniklerde her hekimin vizit sayısı, getirdiği gelir ve bunun ne kadarının tahsil edildiği.
Kısacası: bu rakamlar kliniği kendi geçmişiyle karşılaştırmak içindir. Başka kliniklerle kıyaslamak yanıltıcı olabilir; bölge, hizmet çeşidi ve fiyatlar çok farklıdır.
Rakamlar nasıl yanıltabilir?
- Mevsim etkisi: aşı ve parazit dönemleri bazı ayları yükseltir. Bu ayı bir önceki ayla değil, geçen yılın aynı ayıyla karşılaştırmak daha doğrudur.
- Tek büyük işlem: bir ameliyat ya da yüklü bir ürün satışı tek başına ayın cirosunu şişirebilir.
- Eksik kayıt: tahsilat ya da gider sisteme girilmediyse rapor da eksik olur. Rapor, kayıt ne kadar doğruysa o kadar doğrudur.
- Ortalama tuzağı: muayene başına ortalama tutar yükseldiğinde bu fiyat artışından da, daha az ama daha büyük işlerden de gelebilir; muayene sayısıyla birlikte okuyun.
Ayda bir yapılacak kısa değerlendirme
Her ayın ilk haftası önceki ayın rakamlarını açın ve şu soruları sırayla sorun: Ciro geçen aya ve geçen yılın aynı ayına göre nasıl? Muayene sayısı ile yeni hasta sayısı aynı yöne mi gidiyor? Alacak büyüdü mü, en eski borçlar kimde? Gider hangi kalemde arttı? En çok gelir getiren hizmetler değişti mi?
Her soru için tek cümlelik bir not yazın ve bir sonraki ay aynı notla karşılaştırın. Amaç rapor hazırlamak değil, küçük sapmaları büyümeden fark etmektir. Vergi ve resmî kayıtlar için mali müşavirinize danışın; bu değerlendirme yalnız işletme içi takip içindir.
Vetiva'da bu göstergeler nerede görünür?
Gelişmiş Raporlar ekranında tarih aralığı seçilir (son 7 gün, son 30 gün, son 90 gün, bu yıl ya da elle tarih). Ekranın üstünde toplam gelir, toplam vizit, yeni hasta, tahsilat bekleyen tutar, toplam gider ve net kâr kartları yer alır. Gelir tamamlanmış vizit ödemelerinden hesaplanır; tahsilat bekleyen tutar, iptal edilmemiş vizitlerin ödenmemiş kısmının toplamıdır.
Altında günlük gelir grafiği, gelire göre ilk 10 hizmet, hasta tür dağılımı ve aylık gelir, gider ve net kâr karşılaştırması bulunur. Doktor tablosu her hekim için vizit sayısını, toplam ve tahsil edilen geliri, tahsilat oranını ve vizit başına ortalama tutarı gösterir. Bu ekran yalnız klinik yöneticisi (admin) rolüne açıktır.
Sık sorulan sorular
Bu göstergelere ne sıklıkla bakmalıyım?
Kasa her gün kapatılır ama göstergeler için ayda bir bakmak yeterlidir. Daha sık bakmak tek günlük dalgalanmaları büyütür; ayda bir ve aynı yöntemle bakmak gidişatı daha net gösterir.
Ortalama muayene tutarı nasıl hesaplanır?
Dönemdeki toplam gelir, aynı dönemdeki muayene (vizit) sayısına bölünür. Vetiva'nın doktor tablosu bunu her hekim için ayrı gösterir; klinik geneli için toplam gelir ve toplam vizit kartlarındaki rakamları birbirine bölmeniz yeterlidir.
Hekimler raporları görebilir mi?
Vetiva'da Gelişmiş Raporlar ekranı yalnız klinik yöneticisi (admin) rolüne açıktır. Hekim ve hemşire hesapları bu ekranı görmez.
Kliniğinizin rakamlarını tek ekranda görün
Kurulum ücreti yok, kredi kartı gerekmez. 14 gün ücretsiz.